آشنايي با باغ قدمگاه نيشابور
![]() |
از نيشابور حدود 24 كيلومتر و از مشهد حدود 100 كيلومتر فاصله دارد. اين مكان به عنوان مكاني مقدس از سابقه طولاني برخوردار است. اين باغ را زماني به شاپور كسري و زماني به حضرت علي(ع) و سپس به حضرت رضا (ع) نسبت دادهاند. وجه تسميه باغ با توجه به وجود سنگي سياه است كه جاي دو پا بر آن نقش بسته است.
ميگويند سال 200 هـ . ق حضرت رضا (ع) كه از مدينه عازم مرو بودند، در اين مكان توقف كرده و چون خواستند با خاك تيمم كنند، آبي جاري پديد آمد. اين وقايع مهم، اين مكان را به مكاني مقدس و ايمن براي زايران در كنار مسير مشهد تبديل كرد كه در دورههاي مختلف مجموعهاي ميان راهي شامل: كاروانسرا، آبانبار، حمام و مكانهايي جهت اطراق زائران و مسافران در حاشيه خيابان شكل گرفت.
/همشهری%20آنلاین_files/Iranian-garden-Qadamgah-4.jpg)
شكل اصلي باغ كنوني در دوران صفوي و به دستور شاه عباس اول احداث شد و در دورههاي بعدي در زمان شاه سليمان صفوي و در دوران ناصرالدين شاه قاجار مرمتهايي جهت حفاظت و احياء باغ صورت پذيرفت. آخرين مرمت و بهسازي مجموعة مذكور در سال 1350 توسط سازمان حفاظت آثار آغاز شده و تا به امروز ادامه دارد و به شماره 236 در فهرست آثار ملي ايران به ثبت رسيده است.
/همشهری%20آنلاین_files/Iranian-garden-Qadamgah-1.jpg)
كوشك هشت ضلعي، در مركز باغ قرار دارد. در ضلع شرقي بقعه نيز چهار طاقي كوچكي قرار دارد كه از چشمهاي جوشان حفاظت ميكند. روايت است آب آن هنگام وضوي حضرت رضا (ع) جوشيده و جاري گرديده است و به ميمنت آن را چشمه حضرتي مينامند.
/همشهری%20آنلاین_files/Iranian-garden-Qadamgah-3.jpg)
اين باغ به عنوان بخش اول اين مجموعه با مساحتي برابر 1 هكتار، به صورت مربعي با ابعاد 100*100 متر و با دو ساختمان قديمي در موقعيت مركزي آن، مهمترين عنصر اين مجموعه است. ين باغ منطبق با شيب كوهپايه بينالود در سه سطح، با اختلاف ارتفاع 5/1 متر از يكديگر شكل گرفته است. در هر سطح، دو كرت بزرگ با درختان كاج وجود داشته كه در دورههاي بعد درختان چنار، گردو، و توت جايگزين بسياري از درختان كاج شده است.
/همشهری%20آنلاین_files/Iranian-garden-Qadamgah-5.jpg)
آبياري باغ از طريق دو قنات، كه قنات اولي، قنات اصلي از سمت بالا ده و قنات دوم از سمت پايين ده كه در ميانه باغ به قنات اولي ميپيوندد صورت ميگيرد كه در حال حاضر قنات دوم جايگزين چشمه اصلي (چشمه حضرتي) ميباشد. سردر وردي باغ با پلكاني در دو طرف در خارج از مجموعه به فضاي محصور باغ مرتبط ميشود و با آبنمايي در مركز و كرتهاي درختكاري شده به بقعه منتهي ميشود.
/همشهری%20آنلاین_files/Iranian-garden-Qadamgah-2.jpg)
در بالاي باغ دو كرت كه استخر بزرگي در ميان آن است وجود دارد كه آب پس از ورود به استخر توسط جويهاي باريكي به ۴حوض هشت گوش دور بقعه هدايت شده و توسط آبنمايي در محور مركزي به حوضچههاي بعد انتقال مييابد. پوشش گياهي باغ درختان چنار، كاج، توت، گردو و زبان گنجشك ميباشد كه در ميان اين درختان، گونههاي درختان چنار، كاج و توت كهنسال به چشم ميخورد. منبع مورد استفاده همشهری انلاین
/همشهری%20آنلاین_files/Iranian-garden-Qadamgah-100.jpg)